| Technologia |
 |
 |
|
Usunięcie zabrudzeń nierozpuszczalnych W pewnym uproszczeniu możemy podzielić brud na trzy kategorie: nierozpuszczalny, rozpuszczalny w wodzie i rozpuszczalny chemicznie. Po zbadaniu struktury brudu w wykładzinie okazało się, że blisko 80% zabrudzeń występujących w wykładzinie jest nierozpuszczalna. Jedynym sensownym sposobem usunięcia zabrudzeń nierozpuszczalnych jest odkurzanie na sucho, które powinno stanowić zarówno element codziennej pielęgnacji wykładziny, jak i obowiązkowy zabieg poprzedzający czyszczenie, niezależnie od stosowanej metody. Dużym błędem jest uznanie, że nie warto odkurzać wykładziny, ponieważ "brud i tak zostanie odessany w trakcie prania". BŁĄD!!! Ważny jest dobór odpowiedniego odkurzacza. Najskuteczniejsze są odkurzacze z wirującą szczotką, która w czasie pracy rozczesuje włókna wykładziny i unosi zabrudzenia zbyt ciężkie do ruszenia tradycyjną ssawką. Ze względu na wygodę pracy najlepsze są odkurzacze kolumnowe (oczywiście z wirującą szczotką). W przypadku gdy brud zalega blisko osnowy lub runo jest mocno zbite, konieczne jest połączenie odkurzania z zabiegiem podnoszenia runa specjalnym urządzeniem tzw. Pile Lifter. W szczególny sposób należy potraktować obszar w okolicy wejścia do obiektu. W trakcie odkurzania warto uklęknąć, rozchylić włókna wykładziny i sprawdzić, czy w głębi, na podłożu (osnowie), nie pozostały zabrudzenia. Obszar wokół wejścia, a szczególnie wycieraczki tekstylne, trzeba odkurzać systematycznie nawet kilka razy dziennie. Jeżeli nie zadbamy o regularne odkurzanie nastąpi kumulacja brudu, wykładzina "nasyci się brudem" i proces ten będzie postępował w głąb pomieszczenia. Rozpuszczenie brudu Po usunięciu na sucho zabrudzeń nierozpuszczalnych należy doprowadzić do rozpuszczenia brudu, który pozostał na wykładzinie. Pojęcie "rozpuszczanie brudu" używane jest tu w znaczeniu potocznym i w zależności od rodzaju brudu oznacza oddzielenie brudu od włókna, wytworzenie emulsji (zabrudzenia na bazie oleju), czy też "zmydlenie" tłuszczu. Najrzadziej "rozpuszczanie brudu" oznacza rozpuszczanie, ale to też się zdarza w przypadku niektórych zabrudzeń na bazie wody. Ten wstępny etap, jakim jest rozpuszczenie brudu, decyduje o skuteczności czyszczenia, a jest jednocześnie najbardziej zaniedbywany. Celem rozpuszczania brudu jest oddzielenie go od włókna wykładziny. Na skuteczność rozpuszczania brudu mają wpływ cztery czynniki: działanie chemiczne, temperatura, działanie mechaniczne oraz czas. Działanie chemiczne Bez zastosowania środków chemicznych, czyli detergentów połączonych z odpowiednimi dodatkami, możemy jedynie liczyć na niewielki efekt mechanicznej erozji brudu pod wpływem czynników fizycznych i oddzielenie śladowych ilości brudu od włókna. Trudno to nazwać profesjonalnym czyszczeniem. Dzięki zastosowaniu środków chemicznych osiągamy:
Opisane powyżej działanie chemii stanowi esencję profesjonalnego czyszczenia i pozwala zrozumieć przyczyny, dla których udaje się nam usunąć brud z wykładziny lub ponosimy porażkę. UWAGA! Wszelkie środki chemiczne stosowane do czyszczenia mogą powodować naruszenie koloru wykładziny, dlatego należy przed ich użyciem przetestować je na fragmencie wykładziny, który nie jest wyeksponowany. Zabronione jest używanie wybielaczy chlorowych i tlenowych, poza szczególnymi zastosowaniami i bez specjalistycznego przeszkolenia. Temperatura Wyższa temperatura wspomaga proces redukcji napięcia powierzchniowego, oraz wzmaga działanie środków czyszczących. Empirycznie stwierdzono, że podniesienie temperatury roztworu detergentu o 10C podwaja skuteczność jego działania. Po podgrzaniu roztworu o kolejne 10C uzyskujemy czterokrotne zwiększenie skuteczności chemii w stosunku do temperatury pokojowej. Jak można w praktyce uzyskać wyższą temperaturę? Działanie mechaniczne Działanie mechaniczne jest istotne, aby chemia dotarła w sposób równomierny do każdego miejsca na wykładzinie oraz żeby wspomagać oddzielanie brudu od włókna. Najlepsze efekty daje użycie maszyn z wirującymi cylindrycznymi szczotkami typu Duplex, ponieważ jednocześnie podnoszą, rozczesują runo i doskonale wspomagają rozpuszczenie brudu. Tego typu maszyny są bezpieczne dla wszystkich rodzajów wykładzin i większości dywanów. Nadają się doskonale zarówno do wcierania presprayu, jak i czyszczenia metodą kapsułkowania. Alternatywą jest użycie maszyny dyskowej ze szczotką (miękką!) lub bonnetem. Przy czyszczeniu wykładzin zalecane są obroty od 150 do 200 obr./min. Należy pamiętać że działanie maszyny jednotarczowej może uszkodzić wykładzin tkane, cięte tuftowane, płytki dywanowe oraz niektóre dywany. Szczególną ostrożność należy zachować przy czyszczeniu bonnetem, przeznaczonym do czyszczenia wykładzin supełkowych, igłowanych i flokowanych, w których nie istnieje ryzyko sfilcowania czy też rozkręcenia runa. Czynnik czasu Znaczenie czasu w czyszczeniu jest często ignorowane, a przecież trudno sobie wyobrazić, że brud, który kumulował się w wykładzinie przez wiele miesięcy (lat?) zostanie rozpuszczony w ciągu kilku sekund. Najtrudniejszy do "ruszenia" jest brud pochodzący z substancji oleistych, które z biegiem czasu ulegają utlenianiu. W wyniku utleniania oleju powstaje twarda i odporna na działanie chemiczne i mechaniczne skorupa przypominająca zaschnięty lakier. Dodatkowo utlenione zabrudzenia oleiste ułatwiają przywieranie do włókna innego rodzaju zabrudzeń oraz trwale reagują z włóknami polipropylenowymi, powodując trudne do usunięcia przebarwienia w żółtym kolorze. Do "przegryzienia się" przez utleniony olej potrzebne jest zastosowanie wszystkich opisanych powyżej czynników wspomagających, czyli mocnej chemii, temperatury, działania mechanicznego i czasu. Dla większości środków detergentowych optymalny czas działania to 15 minut. W przypadku silnych zabrudzeń można ten czas wydłużyć, należy jednak zadbać, by runo nie wyschło całkowicie w trakcie rozpuszczania brudu, ponieważ jego późniejsze usunięcie będzie niezwykle trudne. Środki rozpuszczalnikowe działają zwykle szybciej, wystarczy więc odczekać około 3 minuty, zanim przystąpimy do usunięcia. Usunięcie brudu Po rozpuszczeniu brudu usuwa się go z wykładziny w różny sposób, w zależności od metody czyszczenia:
Niezależnie zatem od metody czyszczenia, brud jest w jakiś sposób usuwany z wykładziny po uprzednim rozpuszczeniu. Stosując pewne uproszczenie we wszystkich przypadkach możemy nazwać to "ekstrakcją brudu". Suszenie Zalecane jest, aby w miarę możliwości wykładzina po czyszczeniu nie była eksploatowana do momentu całkowitego wyschnięcia. Jest to podyktowane dużą wrażliwością wykładziny na ponowne zabrudzanie czy też deformację runa, w czasie gdy wykładzina jest wilgotna. Po zakończeniu czyszczenia powinniśmy wykonać szereg czynności w celu stworzenia właściwych warunków schnięcia:
W przypadku metod opartych na krystalizacji suszenie jest szczególnie ważne, a jego przebieg wpływa na jakość krystalizacji, a w konsekwencji na końcowy efekt czyszczenia. 
|